റഷ്യൻ 'ഷാഡോ ഫ്ലീറ്റ്' എണ്ണക്കപ്പൽ യുകെ സൈന്യം പിടിച്ചെടുത്തു; ഇന്ത്യൻ ക്യാപ്റ്റനെതിരെ കേസ്, ഇന്ത്യയുടെ ഔദ്യോഗിക നയതന്ത്ര പ്രതികരണം

ലണ്ടൻ: റഷ്യയുടെ മേലുള്ള ഉപരോധങ്ങൾ ലംഘിച്ച് ഇംഗ്ലീഷ് ചാനലിലൂടെ സഞ്ചരിക്കാൻ ശ്രമിച്ച 'ഷാഡോ ഫ്ലീറ്റ്' (shadow fleet) എണ്ണക്കപ്പൽ ബ്രിട്ടീഷ് സൈന്യം പിടിച്ചെടുത്തു. കപ്പലിന്റെ ക്യാപ്റ്റനായ 38 കാരനായ ഇന്ത്യൻ പൗരൻ അജയ് പന്തിനെ യുകെ അധികൃതർ അറസ്റ്റ് ചെയ്ത് കോടതിയിൽ ഹാജരാക്കി. റഷ്യൻ എണ്ണ വ്യാപാരത്തിന് മേലുള്ള പാശ്ചാത്യ രാജ്യങ്ങളുടെ ഉപരോധം നടപ്പിലാക്കുന്നതിനായി സമീപകാലത്ത് നടന്ന ഏറ്റവും ശക്തമായ സൈനിക ഇടപെടലാണിത്.

ഇംഗ്ലീഷ് ചാനലിലെ സൈനിക നീക്കം

2026 ജൂൺ 14-നാണ് റോയൽ മറൈൻ കമാൻഡോകളും യുകെയുടെ നാഷണൽ ക്രൈം ഏജൻസിയും (NCA) ചേർന്ന് 'എംവി സ്മിർട്ടോസ്' (MV Smyrtos) എന്ന എണ്ണക്കപ്പൽ വളഞ്ഞ് പിടികൂടിയത്. യുകെ സമുദ്ര അതിർത്തിയിൽ പ്രവേശിക്കുമ്പോൾ കപ്പലിൽ സാധുവായ പതാകകൾ ഒന്നും തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല.

ഏകദേശം 98,000 ടൺ റഷ്യൻ ക്രൂഡ് ഓയിൽ കപ്പലിൽ ഉണ്ടായിരുന്നതായാണ് വിവരം. അന്താരാഷ്ട്ര ട്രാക്കിംഗ് സംവിധാനങ്ങളെ വെട്ടിച്ച് റഷ്യൻ തുറമുഖത്ത് നിന്ന് ഇന്ത്യയിലേക്ക് വരികയായിരുന്നു ഈ കപ്പൽ. യുക്രെയ്ൻ യുദ്ധത്തിനുള്ള പണം കണ്ടെത്തുന്നതിനായി ജി7 (G7) രാജ്യങ്ങളുടെ വില നിയന്ത്രണങ്ങൾ മറികടക്കാൻ റഷ്യ ഉപയോഗിക്കുന്ന പഴയതും ഇൻഷുറൻസ് ഇല്ലാത്തതുമായ 'ഷാഡോ ഫ്ലീറ്റ്' കപ്പലുകളിൽ ഒന്നാണിത്.

ഇന്ത്യൻ ക്യാപ്റ്റനെതിരെ കടുത്ത കുറ്റങ്ങൾ

അറസ്റ്റിന് പിന്നാലെ ക്യാപ്റ്റൻ അജയ് പന്തിനെ യുകെ സൗത്താംപ്ടൺ മജിസ്‌ട്രേറ്റ് കോടതിയിൽ വീഡിയോ ലിങ്ക് വഴി ഹാജരാക്കി. നിരോധിത റഷ്യൻ എണ്ണ ഉൽപന്നങ്ങൾ മൂന്നാമതൊരു രാജ്യത്തേക്ക് എത്തിക്കാൻ നേരിട്ടോ അല്ലാതെയോ സഹായിച്ചു എന്ന കുറ്റമാണ് നാഷണൽ ക്രൈം ഏജൻസി ഇദ്ദേഹത്തിനെതിരെ ചുമത്തിയിരിക്കുന്നത്.

കോടതി ജാമ്യം നിഷേധിച്ചതിനെ തുടർന്ന് ഇയാളെ കസ്റ്റഡിയിൽ വിട്ടു. കേസ് ഇനി ബോൺമൗത്ത് ക്രൗൺ കോടതിയിലേക്ക് മാറ്റും. ജൂലൈ 16-ന് കേസ് വീണ്ടും പരിഗണിക്കും. യുകെ നിയമപ്രകാരം ഉപരോധങ്ങൾ ലംഘിക്കുന്നത് കഠിനമായ ജയിൽ ശിക്ഷ ലഭിക്കാവുന്ന കുറ്റമാണ്.

ആഗോള തലത്തിലെ പ്രതികരണങ്ങൾ

ഈ സംഭവം അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ വലിയ ചർച്ചയായി മാറിയിട്ടുണ്ട്:

• യുകെയുടെ കർശന നടപടി: ഈ സംഭവത്തിന് പിന്നാലെ, റഷ്യൻ കപ്പലുകളെ സഹായിക്കുന്ന ഇൻഷുറൻസ് കമ്പനികൾക്കും മറ്റ് കപ്പലുകൾക്കുമെതിരെ യുകെ കൂടുതൽ കർശനമായ ഉപരോധങ്ങൾ പ്രഖ്യാപിച്ചു.
• യുക്രെയ്ന്റെ പ്രശംസ: റഷ്യയുടെ യുദ്ധത്തിനുള്ള സാമ്പത്തിക സ്രോതസ്സ് തടയാൻ സഹായിച്ച ബ്രിട്ടീഷ് സൈന്യത്തിന്റെ നടപടിയെ യുക്രെയ്ൻ പ്രസിഡന്റ് വൊളോഡിമിർ സെലെൻസ്കി പരസ്യമായി അഭിനന്ദിച്ചു.
• ഇന്ത്യയുടെ നയതന്ത്ര നിലപാട്: ഈ അറസ്റ്റ് ഇന്ത്യയെ ഒരു പ്രതിസന്ധിയിലാക്കിയിട്ടുണ്ട്. പാശ്ചാത്യ രാജ്യങ്ങളുമായി നല്ല ബന്ധം പുലർത്തുമ്പോൾ തന്നെ, റഷ്യയിൽ നിന്ന് കുറഞ്ഞ വിലയ്ക്ക് എണ്ണ വാങ്ങുന്ന പ്രധാന രാജ്യം കൂടിയാണ് ഇന്ത്യ.

കപ്പൽ കമ്പനികളുടെ ഉടമകൾ പലപ്പോഴും നിയമങ്ങളിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെടുമ്പോൾ, ഇത്തരം കപ്പലുകൾ ഓടിക്കുന്ന ക്യാപ്റ്റന്മാരും ജീവനക്കാരുമാണ് ഇപ്പോൾ നിയമനടപടികൾ നേരിടുന്നത്. ഇത് ലോകമെമ്പാടുമുള്ള നാവികർക്ക് വലിയൊരു മുന്നറിയിപ്പാണ് നൽകുന്നത്.

നാവികർ നേരിടുന്ന കടുത്ത നിയമപരമായ പ്രതിസന്ധികൾ

• കഠിനമായ ജയിൽ ശിക്ഷ: യുകെ ക്രൗൺ കോടതിയിൽ വിചാരണ നേരിടുന്ന പന്തിനെതിരെ റഷ്യ (ഉപരോധം) ചട്ടങ്ങൾ 2019 ലെ റെഗുലേഷൻ 46Z9B പ്രകാരമാണ് കേസ് എടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഈ കുറ്റത്തിന് പരമാവധി 10 വർഷം വരെ തടവ് ശിക്ഷ ലഭിക്കാമെന്ന് പ്രോസിക്യൂട്ടർമാർ സ്ഥിരീകരിച്ചു.
• കമ്പനി നിർദ്ദേശം എന്ന വാദം: കപ്പലിലെ ചരക്കിനെക്കുറിച്ചോ പോകുന്ന സ്ഥലത്തെക്കുറിച്ചോ തീരുമാനമെടുക്കാൻ ക്യാപ്റ്റന് അധികാരമില്ലായിരുന്നുവെന്ന് പന്തിന്റെ അഭിഭാഷകൻ ജെയിംസ് ഡയമണ്ട് കോടതിയിൽ വാദിച്ചു. എന്നാൽ, കപ്പലിന്റെ യാത്ര നിയമപരമാണോ എന്ന് ഉറപ്പാക്കാനുള്ള അന്തിമ ഉത്തരവാദിത്തം ക്യാപ്റ്റനാണെന്ന നിലപാടിലാണ് പാശ്ചാത്യ കോടതികൾ.
• പതാകയില്ലാത്ത കപ്പലിന്റെ കെണി: എംവി സ്മിർട്ടോസ് റഷ്യയിൽ നിന്ന് പുറപ്പെടുമ്പോൾ കാമറൂൺ രാജ്യത്തിന്റെ പതാകയാണ് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്. എന്നാൽ കപ്പൽ ഇംഗ്ലീഷ് ചാനലിൽ പ്രവേശിക്കുന്നതിന് തൊട്ടുമുമ്പ് കാമറൂൺ കപ്പലിന്റെ രജിസ്ട്രേഷൻ റദ്ദാക്കി. ഇതോടെ ബ്രിട്ടീഷ് സൈന്യം കപ്പൽ വളയുമ്പോൾ ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ പോലും നിയമപരമായ സംരക്ഷണമില്ലാത്ത അവസ്ഥയിലായിരുന്നു ജീവനക്കാർ.

ഇന്ത്യയുടെ ഔദ്യോഗിക നയതന്ത്ര പ്രതികരണം

• കോൺസുലർ സഹായം: യുകെയിലെ ഇന്ത്യൻ ഹൈക്കമ്മീഷൻ ക്യാപ്റ്റൻ അജയ് പന്തിന് ഉടൻ തന്നെ കോൺസുലർ സഹായം ലഭ്യമാക്കുകയും, അദ്ദേഹത്തിന്റെ സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കാനും നിയമോപദേശം നൽകാനുമുള്ള നടപടികൾ സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്തു.
• സംസ്ഥാന സർക്കാരിന്റെ ഇടപെടൽ: അജയ് പന്തിന്റെ ജന്മനാടായ ഉത്തരാഖണ്ഡ് സർക്കാർ ഈ വിഷയത്തിൽ ഔദ്യോഗികമായി ഇടപെട്ടു. പന്തിന്റെ സുരക്ഷിതമായ മോചനത്തിനായി ബ്രിട്ടീഷ് അധികൃതരുമായി അടിയന്തരമായി ബന്ധപ്പെടാൻ ഉത്തരാഖണ്ഡ് ആഭ്യന്തര സെക്രട്ടറി ശൈലേഷ് ബഗൗലി ഇന്ത്യയുടെ വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയത്തോട് (MEA) ആവശ്യപ്പെട്ടു.
• കുടുംബത്തിന്റെ അപേക്ഷ: അജയ് പന്തിന്റെ ഭാര്യ റിതു ഇന്ത്യൻ സർക്കാരിനോട് സഹായം അഭ്യർത്ഥിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ 15 വർഷത്തെ നാവിക ജീവിതത്തിൽ യാതൊരുവിധ കുറ്റകൃത്യങ്ങളും ഉണ്ടായിട്ടില്ലെന്നും, ഒരു കമ്പനി ജീവനക്കാരൻ എന്ന നിലയിൽ മുകളിൽ നിന്നുള്ള നിർദ്ദേശങ്ങൾ പാലിക്കുക മാത്രമാണ് അദ്ദേഹം ചെയ്തതെന്നും അവർ വ്യക്തമാക്കി.
• മറ്റ് ജീവനക്കാരുടെ അവസ്ഥ: ക്യാപ്റ്റൻ പന്ത് നിലവിൽ യുകെ കസ്റ്റഡിയിലാണ്. എന്നാൽ കപ്പലിലുണ്ടായിരുന്ന ഇന്ത്യക്കാരും ജോർജിയക്കാരുമുൾപ്പെടുന്ന മറ്റ് 24 ജീവനക്കാരെ ഡോർസെറ്റിലെ വെയ്‌മൗത്തിന് സമീപം നിർത്തിയിട്ടിരിക്കുന്ന എംവി സ്മിർട്ടോസ് കപ്പലിൽ തന്നെ തടഞ്ഞുവെച്ചിരിക്കുകയാണ്.